به گزارش خبرگزاری حوزه، بخشی از مصاحبه اوریانا فالاچی با محمدرضا شاه پهلوی، تصویری از دیدگاه او درباره جایگاه زنان ارائه می‌دهد که تقدیم شما فرهیختگان می شود.

* بخشی از مصاحبۀ اوریانا فالاچی با محمدرضا شاه پهلوی (مهرماه ۱۳۵۲)

• بعد از اینکه خبرگزاری‌های اروپایی مطالبی در مورد ازدواج شاه با خواهرزاده‌اش (دختر اشرف) منتشر کردند؛ فالاچی از شاه می‌خواهد نظرش را در رابطه با این شایعات بگوید؛ ولی شاه حرف‌هایی می‌زند که برای همه شُوکه کننده بود:

فالاچی: بسیار خوب. فرض کنیم شما همه چیز را انکار می‌کنید.

شاه: انکار آن مرا تحقیر می‌کند، مرا آزرده‌خاطر می‌کند. آیا به نظر شما درست است که پادشاهی در شأن من، پادشاهی با مشکلات من، وقت خود را برای صحبت در مورد چنین چیزهایی تلف کند؟ صحبت در مورد همسران، دربارۀ زنان؟

فالاچی: عجیب است، اعلی‌حضرت. اگر پادشاهی باشد که همواره در ارتباط با زنان از او سخن رفته، آن شخص شما هستید. و اکنون کم‌کم به این گمان می‌افتم که زنان در زندگی شما هیچ‌گونه اهمیتی نداشته‌اند.

شاه: اینجا واقعاً می‌ترسم که نظر درستی داده باشید.

چون چیزهایی که در زندگی من اهمیت داشته‌اند، چیزهایی که روی من تأثیر گذاشته‌اند، کاملاً متفاوت بوده‌اند.

ولی قطعاً ازدواج‌های من و زنان نبوده‌اند.

زنان، می‌دانی، ببین، بگذار این‌طور بگویم. من آنها را دست‌کم نمی‌گیرم؛ آنها بیش از هر کس دیگری از انقلاب سفید من سود برده‌اند. من با جدیت جنگیده‌ام تا آنها حقوق و مسئولیت‌های برابر داشته باشند. من حتی آنها را به ارتش فرستاده‌ام، جایی که آنها شش ماه آموزش نظامی می‌بینند و سپس برای مبارزه با بی‌سوادی به روستاها فرستاده می‌شوند و فراموش نکنیم که من پسر مردی هستم که حجاب زنان را در ایران برداشت.

اما اگر بگویم که تحت تأثیر حتی یکی از آنها قرار گرفته‌ام، صادق نبوده‌ام. هیچ‌کس نمی‌تواند روی من تأثیر بگذارد، هیچ‌کس. چه برسد به یک زن.

زنان فقط در صورتی در زندگی یک مرد مهم هستند که زیبا و جذاب باشند و زنانگی خود را حفظ کنند...

و مسئلۀ زنانگی... مثلاً این بحث فمینیسم. این فمینیست‌ها چه می‌خواهند؟ شما چه می‌خواهید؟ شما می‌گویید برابری. اوه! نمی‌خواهم بی‌ادب به نظر برسم، اما... شما از نظر قانون برابر هستید، اما، ببخشید که این را می‌گویم، از نظر توانایی و استعداد نه.

فالاچی: نه، اعلی‌حضرت؟

شاه: نه.

شما هرگز میکل‌آنژ یا باخ نداشته‌اید. شما حتی هرگز یک سرآشپز بزرگ هم نداشته‌اید. و اگر با من در مورد فرصت صحبت کنید، تنها چیزی که می‌توانم بگویم این است که آیا شوخی می‌کنید؟ آیا تا به حال فرصت این را نداشته‌اید که به تاریخ یک سرآشپز بزرگ بدهید؟ شما هیچ چیز بزرگی تولید نکرده‌اید، هیچ چیز!

به من بگویید، در طول مصاحبه‌هایتان با چند زنِ دارایِ تواناییِ حکمرانی برخورد کرده‌اید؟

فالاچی: حداقل دو نفر، اعلیحضرت. گلدا مایر و ایندیرا گاندی.

شاه: چه کسی می‌داند؟ تنها چیزی که می‌توانم بگویم این است که زنان، وقتی بر مسند قدرت می‌نشینند، بسیار خشن‌تر از مردان هستند. بسیار بی‌رحم‌تر. بسیار خونخوارتر.

من به حقایق استناد می‌کنم، نه نظرات. وقتی قدرت دارید، سنگدل هستید. به کاترین مدیسی، کاترین روسیه، الیزابت اول انگلستان فکر کنید. لوکرزیا بورجیا، با آن زهرها و دسیسه‌هایش که بگذریم. شما دسیسه‌چین هستید، شما شرور هستید. همه شما.

فالاچی: من تعجب می‌کنم، اعلیحضرت، زیرا خود شما بودید که ملکه فرح دیبا را به عنوان نایب‌السلطنه تعیین کردید برای زمانی که اگر ولیعهد پیش از رسیدن به سن قانونی بر تخت می‌نشست.

شاه: هوم، خب بله، اگر پسرم قبل از سن مقرر پادشاه شود، ملکه فرح دیبا نایب‌السلطنه خواهد شد. اما شورایی نیز وجود خواهد داشت که او باید با آن مشورت کند. از طرف دیگر، من هیچ الزامی برای مشورت با کسی ندارم و با کسی مشورت نمی‌کنم. تفاوت را می‌بینید؟

فالاچی: متوجه شدم. اما واقعیت این است که همسر شما نایب‌السلطنه خواهد بود. و اگر شما این تصمیم را گرفته‌اید، اعلیحضرت، به این معنی است که فکر می‌کنید او قادر به حکومت کردن است.

شاه: هوم... در هر صورت، این چیزی بود که من هنگام تصمیم‌گیری به آن فکر می‌کردم. و... ما اینجا نیستیم که فقط در مورد این موضوع صحبت کنیم، هستیم؟

فالاچی: مطمئناً نه.

منبع: کتاب مصاحبه با تاریخ (Interview Art Ebook)، اوریانا فالاچی، ص ۲۷۰ - ۲۷۲