امام جمعه سابق زنجان با اشاره به اینکه مردم به گرانی مهارگسیخته اعتراض دارند، گفت: ما همه مسافر یک کشتی هستیم. اگر به این کشتی آسیب برسد، دیگر انقلابی، سوپر انقلابی، بی‌تفاوت و امثال اینها تفاوتی ندارند. دشمن «ایران» را نمی‌خواهد. امام شهید فرمودند که آمریکا می‌خواهد ایران را ببلعد. این ترامپ هم گفت که می‌خواهم ایران گوش به حرف ما بدهد و تجزیه شود و به هفت‌کشور تبدیل گردد. اگر همه با هم نباشیم، به هر دلیلی آسیب خواهیم دید. الآن دیگر زمان گلایه و اینکه «قد شما بلند است و قد من کوتاه» نیست. امروز برای ما، میراث بزرگ امامین انقلاب، وحدت، یکپارچگی ملت، استقلال و تمامیت ارضی مطرح است.

مشروح گفت‌وگوی خبرنگار جماران با حجت‌الاسلام و المسلمین علی خاتمی را در ادامه می‌خوانید:

اگر ممکن است در ابتدا تحلیل اوضاع‌واحوال خاورمیانه، خلیج‌فارس و ایران را از زبان شما بشنویم.

با درود به روح بلند معمار کبیر انقلاب، خدمتگزار جمهوری اسلامی، حضرت امام خمینی(ره) و همین‌طور امام شهیدمان و ارواح طیبه فرماندهان شهید، مردم بی‌گناه و دانش‌آموزان مدرسه. یکی از سؤالاتی که امروز افراد مطرح می‌کنند، این است که گاهی می‌گویند آخر این جنگ چه می‌شود؟

معمولاً جواب ما این است که ما جنگ نکردیم؛ ما شروع‌کننده نبودیم. ما داشتیم دفاع می‌کردیم و تا زمانی که دشمن دست از جنایاتش برنداشته باشد، وظیفه ما دفاع است. امیرمؤمنان در خطبه 27 نهج‌البلاغه فرمودند: «فَمَنْ تَرَکَهُ رَغْبَةً عَنْهُ أَلْبَسَهُ اللَّهُ ثَوْبَ الذُّلِّ». اگر کسی بدون عذر، جهاد و دفاع در راه خدا را ترک کند، خداوند جامه ذلت بر تن آن مردم و آن ملت می‌پوشاند. آن افرادی که می‌دانستند، «دُیِّثَ بِالصَّغَارِ وَ الْقَمَاءَةِ »آنها تحقیر می‌شوند و امروز ما نیز همین‌طور هستیم. آنچه که ما از امامین انقلاب یاد گرفتیم، ایستادگی و مقاومت در مقابل دشمن است. اکنون نیز شما ملاحظه می‌فرمایید که نزدیک هشتاد شب است که مردم در میدان حضور دارند.

من به یاد دارم روز بیست و هشت بهمن، به مناسبت روز شهدای تبریز، در آخرین سخنرانی و مراسمی در خدمت امام شهیدمان بودیم. من به لحاظ اینکه یازده سال اول انقلاب در تبریز بودم، معمولاً دعوت می‌شدم. نکاتی را ایشان فرمودند؛ یکی بحث « مثلی لایبایع مثله» بود. نکته بعدی بحث بر سر این بود که خداوند اگر بخواهد، مردم را مبعوث می‌کند.

اتفاقاً تمام آن فاکتورهایی که حضرت ایشان فرموده بودند، در این مدت اتفاق افتاد. تاریخ را هم که نگاه می‌کنیم، در کشور پهناور ایران با یک مدنیت بیش از هشت‌هزارساله، در حمله‌هایی که صورت‌گرفته، دشمنان بخشی از پیکر این کشور را جدا کرده‌اند. عهدنامه گلستان در دویست و یازده دوازده سال پیش و قطعنامه ترکمانچای در بالغ بر صد سال پیش را به یاد بیاورید. حمله خارجی صورت‌گرفته و در اثر بی‌عرضگی سران کشور، بخش‌هایی از کشور جدا شده و به دست دشمن افتاده است. تنها در عصر خمینی کبیر و راه او است که وقتی دشمن جنگ جهانی سوم را شروع کرد و پشت سر صدام تمام دنیا از شرق و غرب ایستاده بودند و ایران تنها بود، با تدبیر امام کبیر انقلاب، مردم بسیج شدند. جنگ جهانی سوم در واقع اتفاق افتاد و این افتخار برای جمهوری اسلامی ما است که یک وجب خاک این سرزمین در دست دشمن قرار نگرفت.

درباره امام شهید ما نیز به تعبیر یادگار سرافراز حضرت امام(ره)، روزی که امام شهید توسط مجلس خبرگان به رهبری انتخاب شدند، شبانه ایشان را به منزل امام(ره) در جماران برای عرض تسلیت به خانواده‌شان بردند. آن روز حاج احمد آقا به امام شهیدمان فرمودند همان ولایتی که حضرت امام بر ما داشت، امروز شما نیز همان را دارید. سپس به خبرنگاران فرمودند که امام جوان‌تر شد. حقیقت قضیه این است که من هم آن شب در تبریز برای مراسمی قول داده بودم و گفتم همان‌طور که یادگار ارزشمند امام فرمودند امام جوان‌تر شده است، من نیز عرض می‌کنم که امام یک انسان خودساخته بود، ولی مقام معظم رهبری نزدیک چهل سال تربیت‌شده مکتب مبارزاتی، عرفانی، فقهی و فلسفی امام و دست‌پرورده ایشان بودند. این مسأله دیگر تقریباً جاافتاده و دنیا نیز این موضوع را پذیرفته است.

اما دشمن از دشمنی خود دست برنداشت. جنگ دوازده‌روزه به‌گونه‌ای و جنگ ماه مبارک رمضان به‌گونه‌ای دیگر رخ داد و خوشبختانه یک نهضت مردمی دراین‌رابطه ایجاد شد. هم رزمندگان سرافرازمان در مقابل دشمن دستشان روی ماشه است، هم میدان دیپلماسی و مدیریت کشور و هم خیابان‌های جامعه فعال هستند. البته رهبری‌های آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای با این اقتدار و قوت به جلو می‌رود و آثار و حرکات آن پیداست. ممکن است کسی بپرسد که در این جنگ چه کسی پیروز شد؟ ابتدا باید از آنها پرسید اهدافی که برای حمله به ایران داشتید، به کدام‌یک رسیدید؟

 به هیچ‌کدام از خواسته‌هایشان نرسیدند؛ یعنی پیروز میدان، کشور عزیز ما ایران، یادگار امامین شهید و بزرگوارمان خمینی کبیر و خامنه‌ای شهید است. به حول و قوه پروردگار، مردم نیز تا امروز تاب‌آوری خوبی داشته‌اند. بسیاری از افراد تا حدودی بی‌طرف بودند و کنار کشیده بودند، اما ما شب‌ها گاهی میدان‌ها را مشاهده می‌کنیم و می‌بینیم بعضی‌ها می‌گویند من اقرار می‌کنم تا امروز در هیچ تظاهراتی شرکت نکرده‌ام یا در هیچ انتخاباتی رأی نداده‌ام، ولی اکنون می‌بینم که اشتباه می‌کردم؛ کشور ما، وطن ما و خانه ما است. امیدواریم با دعای خیر خوبان این مسیر ادامه یابد.

اقدامات دولت در این مدت، به‌ویژه در جنگ رمضان، در تأمین نیازهای اساسی مردم و همچنین تسریع در بازسازی زیرساخت‌هایی که مورد حمله قرار گرفتند، را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

البته من از نزدیک درگیر مسأله نیستم؛ من طلبه‌ای هستم که اکنون دیگر در خانه نشسته‌ام. ولی آن‌طور که از رسانه‌ها می‌بینم، در بحث معیشت مردم، مباحث اصلی را به‌نوعی تأمین کرده‌اند. بااین‌حال، مردم به گرانی مهارگسیخته اعتراض دارند و داد می‌زنند. هم رئیس‌جمهور محترم و هم رئیس محترم قوه قضاییه تصمیماتی اتخاذ فرمودند و دستوراتی برای نظارت دادند، ولی احساس می‌شود که دراین‌رابطه باید نظارت قوی‌تر و مهم‌تری وجود داشته باشد.

مردم ما نیز باید بپذیرند که بالأخره شرایط جنگی است. متناسب با شرایط جنگی، باید تا حدودی مصارف آب، بنزین و سوخت خود را مدیریت کنیم. این موضوع را بزرگان ما باید به مردم بگویند که شرایط جنگی اقتضائات خاص خود را دارد. گزارش‌هایی که در رابطه با بازسازی‌ها، به‌ویژه در مراکز صنعتی می‌شنویم و آمارهایی که ارائه می‌دهند، درباره بازسازی ویرانی‌ها و ترمیم خانه‌های آسیب‌دیده دلگرم‌کننده است. می‌گویند چهل درصد آسیب‌ها که بیشترین میزان است، مربوط به استان تهران است.

ما نیز دعا می‌کنیم که خداوند تبارک‌وتعالی یاری کند تا هرچه زودتر این مردم در این میدان نیز پیروز باشند. البته دعای خیر حضرت امام(ره)، امام شهیدمان و سایر شهدای گلگون‌کفن قطعاً یار و مددکار ما است. این جمله را نیز باید بگوییم که ما اگر در مسیر یاری خداوند حرکت کنیم، قطعاً نصرت الهی نیز همراه ما خواهد بود، ان‌شاءالله.

در چند روز گذشته، یادگار امام، آیت‌الله سید حسن خمینی دیداری با برخی از مسئولان هلال‌احمر داشتند و در آنجا اشاره کردند که همه باید به مسئولان اعتماد کنیم و کاسه داغ‌تر از آش نباشیم. چرا باید به مسئولان اعتماد کرد و اگر کاسه داغ‌تر از آش شدیم، چه تبعات و خطراتی کشور را تهدید می‌کند؟

من در اینجا یک جمله به شما عرض کنم. انصافاً با تمام بی‌مهری‌هایی که به این یادگار ارزشمند امام آیت‌الله حاج سید حسن آقا(عطاءالله بقاه) صورت می‌گیرد، در این یک سالی که به تهران آمده‌ام، مصاحبه‌ها، صحبت‌ها، فرمایشات و دلسوزی‌هایی که از ایشان دیده‌ام، کم‌نظیر یا بی‌نظیر بوده است. به‌ویژه فرمایشات روزهای اول جنگ ایشان انصافاً تعیین‌کننده بود. همین‌طور مصاحبه حجت‌الاسلام و المسلمین سید علی خمینی نیز بسیار دلگرم‌کننده بود. واقعیت قضیه این است که ایشان میراث‌دار بزرگ امام خمینی هستند و باید هم این‌چنین باشند. خداوند ان‌شاءالله به ایشان طول عمر عنایت بفرماید.

ما همه مسافر یک کشتی هستیم. اگر به این کشتی آسیب برسد، دیگر انقلابی، سوپر انقلابی، بی‌تفاوت و امثال اینها تفاوتی ندارند. دشمن «ایران» را نمی‌خواهد. امام شهید فرمودند که آمریکا می‌خواهد ایران را ببلعد. این ترامپ هم گفت که می‌خواهم ایران گوش به حرف ما بدهد و تجزیه شود و به هفت‌کشور تبدیل گردد. اگر همه با هم نباشیم، به هر دلیلی آسیب خواهیم دید. الآن دیگر زمان گلایه و اینکه «قد شما بلند است و قد من کوتاه» نیست. امروز برای ما، میراث بزرگ امامین انقلاب، وحدت، یکپارچگی ملت، استقلال و تمامیت ارضی مطرح است.

سخن آیت‌الله حاج حسن آقا دقیقاً در همین راستا است. البته معنای این حرف فقط حمایت از زید و عمرو نیست؛ بلکه امروز همه با هم هستیم و مسافر یک کشتی محسوب می‌شویم. «چه کسی می خواهد من و تو ما نشویم/ خانه‌اش ویران باد/ من اگر ما نشوم، تنهایم/ تو اگر ما نشوی، خویشتنی»

چه توصیه‌ای برای کسانی دارید که این شب‌ها خیابان را مدیریت می‌کنند، به‌ویژه تریبون‌دارانی که گاهی میان افراد بدحجاب و بی‌حجاب خط‌کشی می‌کنند، در حالی که شاهد هستیم همه پای‌کار آمده‌اند؟

پیش‌تر هم گفتم که همه ما سوار یک کشتی هستیم. کسانی که دل در گرو عزت، استقلال، سربلندی، حفظ میراث گران‌قدر و امید این انقلاب دارند، باید بدانند که اکنون وقت خط‌کشی نیست. زمان آن نیست که بگوییم ما این‌طور می‌گوییم و شما آن‌طور می‌گویید. الآن باید همه دست در دست هم دهیم تا میراث گران‌قدری را که خون‌های بسیاری برای حفظ آن ریخته شده است، نگه داریم. اگر گلایه یا نقدی هم داریم، الآن وقت مطرح‌کردن آن نیست. اگر هم زمان آن بود، باید محرمانه و دونفره مطرح شود؛ تریبون‌های عمومی که مخاطب آن عامه مردم هستند، جای این حرف‌ها نیست.

همراهی، همدلی و همکاری میدان و دیپلماسی را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

خوشبختانه شما اکنون مشاهده می‌کنید که ترامپ به چین رفت و با دست‌خالی بازگشت. یکی از برکاتی که اتفاقاً این جنگ داشت، این بود که ما سال‌های طولانی از این خاک، این آب و سرمایه‌مان در تنگه هرمز به هر دلیلی غافل بودیم، اما امروز شما این اقتدار را ملاحظه می‌فرمایید. خوشبختانه هم میدان، هم دیپلماسی و هم خیابان‌ها در یک مسیر حرکت می‌کنند و رمز ماندگاری و پیروزی ما نیز همین است . إن تنصروا الله ینصرکم.

در پایان، اگر نکته خاص یا مطلبی باقی‌مانده باقی مانده برای ما بفرمایید.

من همان جمله‌ای را که بزرگان ما فرموده‌اند، تکرار می‌کنم. ما مسافر یک کشتی هستیم و دشمن ما نیز یکی است. مسائلی مانند اینکه یکی قدش بلند است و دیگری کوتاه، حتی اگر درست هم باشد، اکنون زمان طرح آنها نیست؛ زیرا دشمن می‌تواند از هر کاهی کوهی بسازد. باید همه با هم و پشت سر رهبر عزیزمان در مقابل دشمن بایستیم. خوشبختانه نیروهای امنیتی و نظامی ما هوشیار هستند و در صحنه حضور دارند. دعا می‌کنیم و معتقدیم که اولیای الهی در آن‌سوی پرده دستشان بازتر است و دعای خیر امام و امام شهید انقلاب، یار و مددکار این ملت و مردم خواهد بود، ان‌شاءالله.