«جان بولتون» مشاور پیشین امنیت ملی کاخ سفید گفته دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا از شینزو آبه نخست وزیر ژاپن خواسته بود میان ایران و آمریکا میانجی گری کند.

بولتون این موضوع را در کتاب جدیدش «در آن اتاق اتفاق افتاد؛ خاطراتی از کاخ سفید» که قرار است این هفته منتشر شود، نوشته است. در بخشی از این کتاب او داستان سفر ترامپ به ژاپن و تلاشش برای متقاعد کردن آبه برای سفر به ایران، و مذاکره با ایران برای گفت و گو با آمریکا را تعریف می ‌کند.

در بخشی از کتاب آمده است: «گرچه ترامپ به من در آن زمان نگفته بود، اما از آبه خواسته بود که بین ایران و آمریکا میانجی گری کند و آبه هم این درخواست را جدی گرفته بود.

با توجه به تهدیدات فزاینده نسبت به آمریکا و منافع مشترک در خلیج فارس، این بدترین زمان برای انجام چنین کاری بود؛ به ویژه اینکه بر من روشن بود که ترامپ دارد آبه را وارد نقشی می کند که تنها به شکست منجر می شود (که در نهایت چنین هم شد).

آبه به سفر به ایران در اواسط ژوئن و قبل از نشست جی 20 در اوزاکا فکر می کرد. 

زمانی که من در تدارک سفر ترامپ و دیدارش با امپراطور ژاپن، در سفر به توکیو، با آبه دیدار کردم، او گفت اگر ترامپ بخواهد به ایران سفر می کند و به نظر می رسد این سفر مفید خواهد بود.

من قطعا نمی توانستم بگویم که فکر می کنم کل این ابتکار، یک ایده وحشتناک است، اما به آبه پیشنهاد دادم در طول سفر ترامپ به صورت خصوصی با او در این رابطه گفت و گو کند.

در سفر ترامپ و در دیدار آبه با او در کاخ ریاست جمهوری در روز 27 مه فقط من و همتای ژاپنی ام و مترجم ها حضور داشتیم. آبه سفرش به ایران را در تاریخ 12 و 13 ژوئن تایید کرد. در اینجا ترامپ جدا به خواب رفت. او هرگز از روی صندلی اش نیفتاد و به نظر نمی رسید هیچ چیز مهمی را از دست داده باشد. 

آبه مدعی شد که ظریف هفته قبل در توکیو بوده و گفته که ایران به شکلی در بحران است. او گفت که از نظرش تصمیم ترامپ برای ارسال ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن تصمیم موثری بوده. او گفت آماده تصمیم گیری در مورد سفر به ایران است اما اخیرا با برخی از دوستان عربمان صحبت کرده است. 

ترامپ گفت که آبه نباید نگران باشد زیرا آمریکا از آنها محافظت می کند و اینکه هیچ کس به ما نمی گوید چه باید بکنیم.

ترامپ در مورد تورم و کاهش تولید ناخالص داخلی ایران سخن گفت و اینکه ایران مجبور به توافق است. او می خواست فورا با آنها دیدار کند.

او گفت که ایرانیان نمی توانند سلاح هسته ای داشته باشند و این موضوع را دو بار تکرار کرد و از آبه خواست این موضوع را به ایرانیان بگوید.

ترامپ به ویژه می خواست ایرانیان بدانند نباید به حرف های «جان کری» گوش دهند. 

او معتقد بود می تواند مذاکرات را در یک روز انجام دهد و آن را به 9 تا 12 ماه به درازا نکشاند. البته ترامپ اگر مجبور می شد، آماده جنگ هم بود و ایران باید این را می دانست.

شمار زیادی اطراف ترامپ بودند که می خواستند جنگ درگیرد اما هرگز بخاطر او این اتفاق نیافتاد.

آبه گفت پیام ترامپ را می رساند و پیشنهاد کرد زمانی که برای سفر به ایران آماده می شود، من و یاچی (همتای ژاپنی ام) باید پیشنهادمان را برای ارائه به ایران نهایی کنیم. ترامپ خواستار تسریع این اقدام شد. 

در مسیرمان به لندن، توقف کوتاهی در ابوظبی داشتیم و در آنجا بن زاید گفت که نمی فهمد چرا ترامپ می خواهد با ایران گفت و گو کند. او گفت اعراب با این کار موافق نیستند و مهم تر اینکه ایران هم حتی موافق نیست.

ساعت 8 و نیم صبح جمعه 7 ژوئن یاچی برای پرداختن به نکات گفت و گو در سفر به ایران با من تماس گرفت. 

من با یاچی در مورد تهدیدات ایرانیان که با آن روبرو هستیم، صحبت کردم و به او گفتم این سفر همانقدر که برای ترامپ اهمیت دارد، سخت هم هست و بسیار مهم است که در مسیری درستی حرکت کند.

روز دوشنبه 10 ژوئن در مورد تصمیمات آبه با ترامپ صحبت کردم. در میان مذاکراتمان ترامپ تاکید کرد که ایده آبه تنها در صورتی پذیرفتنی است که ایران به توافق برسد و از تسلیحات هسته ای دست بردارد.

عصر آن روز آبه به ترامپ زنگ زد تا متن نهایی گفت و گوها با ایران را مرور کند.

پس از سفر، جمعه عصر آبه به ترامپ گزارش سفرش را ارائه کرد و گفت تا زمان ادامه تحریم های اقتصادی آمریکا، ایران هیچ تمایلی به گفت و گو با ایالات متحده ندارد.

نتیجه این بود که تلاش ژاپن شکست خورد.

ترامپ و آبه می خواستند این تلاش مخفی بماند اما علنی شد.»

پیش از شیوع کرونا کتاب جان بولتون بحث‌ های داغی در ایالات متحده و شبکه‌ های اجتماعی به‌ راه انداخته بود اما با گسترش سریع کرونا به فراموشی سپرده شد. اکنون دوباره به لطف تلاش‌ های دونالد ترامپ برای جلوگیری از انتشار آن، به یکی از اخبار داغ روز تبدیل شده است.

آخرین اقدام رئیس جمهور آمریکا در این زمینه، ارسال شکوائیه ‌ای به دادگاه بود.

ترامپ امیدوار بود که قوه قضائیه با خواست او موافقت کند اما «رویس لامبرت» قاضی دادگاه به نفع جان بولتون رای داد.

لامبرت معتقد است که تلاش برای جلوگیری از انتشار کتاب بیهوده است زیرا تاکنون حدود 200 هزار نسخه از آن منتشر شده و شماری از آنها حتی در اختیار رسانه ‌ها قرار گرفته است.

قاضی در حکم خود به دو نکته دیگر هم اشاره کرده است: نخست این که دولت نتوانسته است ثابت کند، انتشار کتاب «خسارت‌ های جبران ‌ناپذیری» به ‌بار خواهد آورد. دوم این که بولتون با بی‌ اعتنایی به تقاضای دستگاه ‌های امنیتی برای بازبینی کتاب، امنیت ملی را به ‌بازی گرفته است.

ترامپ پس از اعلام حکم دادگاه بار دیگر مدعی شد که کتاب پر از دروغ و تهمت است.

رئیس جمهور آمریکا روز پنجشنبه هم در پیامی توئیتری همین اتهام را به بولتون زده و او را «توله سگ بیمار» نامیده بود.

وزارت دادگستری این کشور گفته است که کتاب بولتون حاوی حجم زیادی اطلاعات طبقه‌ بندی شده است و نباید منتشر شود.

بولتون و ناشرش این ادعا را رد کرده و همواره تاکید کرده ‌اند که در بخش‌ هایی از این کتاب شخصیت ترامپ و اعمال ناشایست او تالیف شده است.

*جماران